Γιώργος Σεφέρης, [Ζωή και ύπαρξη]

Σχολιάστε

Γιώργος ΣεφέρηςΈξι νύχτες στην Ακρόποληεκδόσεις Ερμής, ζ’ ανατύπωση, Αθήνα 1998.

Η αδικία δεν είναι που είναι η ζωή όπως είναι, αλλά που πρέπει να είναι όπως είναι.

Γιώργος ΣεφέρηςΈξι νύχτες στην Ακρόποληεκδόσεις Ερμής, ζ’ ανατύπωση, Αθήνα 1998, σελ.217.

***

Κοντά σου έμαθα αυτό το ρυθμό: να χάνεται κανείς για να υπάρξει.

Γιώργος ΣεφέρηςΈξι νύχτες στην Ακρόποληεκδόσεις Ερμής, ζ’ ανατύπωση, Αθήνα 1998, σελ.228.

Εύα Μπέη, Με τον Νίκο Καρούζο – Ημερολόγιο

Σχολιάστε

Εύα Μπέη, Με τον Νίκο Καρούζο – Ημερολόγιο, εκδόσεις Loggia, Αθήνα 2021, ISBN: 978-618-84744-7-5.

Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου: 

Η ζωγράφος Εύα Μπέη έζησε πλάι στον ποιητή Νίκο Καρούζο τα τελευταία δέκα χρόνια της ζωής του. Στο διάστημα αυτό συνήθιζε να κρατά σκόρπιες ημερολογιακές σημειώσεις, η πλειοψηφία των οποίων αφορούσε την κοινή τους ζωή. Για χρόνια ολόκληρα αυτό το υλικό έμενε αδρανές, κλεισμένο στο συρτάρι. Χάρη στην απόφασή της να το εκδώσει σε βιβλίο, φτάνει στα χέρια μας μια σημαντική μαρτυρία για τον ποιητή από μια συνοδοιπόρο, μια γυναίκα που τον έζησε μέσα στην τριβή της καθημερινότητας και αργότερα βίωσε όλη την περιπέτεια της υγείας του, από το Royal Marsden του Λονδίνου μέχρι το τέλος, στο νοσοκομείο Υγεία.
Η Μπέη χειρίζεται το υλικό της σαν ψηφιδωτό που σκοπεύει στη μεγάλη εικόνα. Ανάμεσα σε παρατηρήσεις για την εποχή και τους ανθρώπους της, αλλά και την τέχνη, μας χαρίζει ένα διεισδυτικό, ίσως μοναδικό, πορτρέτο για την προσωπικότητα και τον χαρακτήρα του Νίκου Καρούζου.

***

Αποσπάσματα από το βιβλίο: 

1

«Η Δύση δημιουργεί άτομα, μεγεθύνει το Εγώ, η Ανατολή σε εισάγει σε μια αίσθηση συνέχειας, μια ροή. Αυτό κάνει τα πράγματα πιο ανεκτά».

Νίκος Καρούζος

Εύα Μπέη, Με τον Νίκο Καρούζο – Ημερολόγιο, εκδόσεις Loggia, Αθήνα 2021, σελ. 61.

 

2

«Δεν υπάρχουν λάθη, μόνο ζωή».

Νίκος Καρούζος

Εύα Μπέη, Με τον Νίκο Καρούζο – Ημερολόγιο, εκδόσεις Loggia, Αθήνα 2021, σελ. 100.

 

3

«Να λες σήμερα, το πολύ αύριο, μεθαύριο είναι μεταφυσική».

Νίκος Καρούζος

Εύα Μπέη, Με τον Νίκο Καρούζο – Ημερολόγιο, εκδόσεις Loggia, Αθήνα 2021, σελ. 153.

 

4

[…] Είμαι εγώ με τον φόβο πως δεν είμαι κανένας, ενώ λαχταρώ να είμαι ο καθένας.

Εύα Μπέη, Με τον Νίκο Καρούζο – Ημερολόγιο, εκδόσεις Loggia, Αθήνα 2021, σελ. 204.

Δημήτρης Κανελλόπουλος, Στα χρόνια του Κόκκινου Κόμη

Σχολιάστε

 

 

Δημήτρης Κανελλόπουλος, Στα χρόνια του Κόκκινου Κόμη, εκδόσεις Καστανιώτη, Αθήνα 2022, ISBN: 978-960-03-6920-5.

Ο Δημήτρης Κανελλόπουλος είναι κατά τη γνώμη μου ένας από τους κορυφαίους στη μικρή φόρμα. Για του λόγου το ασφαλές αρκεί η ανάγνωση του εξαιρετικού νέου βιβλίου του. Διηγήματα καλογραμμένα, ιστορίες εμπνευσμένες από τα φοιτητικά χρόνια στη Ρουμανία του υπαρκτού σοσιαλισμού με όλα τα συμπαρομαρτούντα. Ο Κανελλόπουλος φαίνεται να γνωρίζει καλά πρόσωπα και πράγματα. Περιγράφει και εδώ, όπως και στο Θάνατο του αστρίτη, έναν κόσμο και μια εποχή που πέρασε ανεπιστρεπτί, χωρίς να πέφτει στην παγίδα μιας γλυκανάλατης νοσταλγίας. Φυσικά το νέο βιβλίο διαφέρει ειδολογικά από το προηγούμενο. Αυτή η διαφοροποίηση αναδεικνύει τη δεινότητα και το συγγραφικό τάλαντο του Κανελλόπουλου. Δεν είναι εύκολο είδος η μικρή φόρμα. Ο πειρασμός του κομφορμισμού και της μανιέρας είναι πάντα στο προσκήνιο. Ο Κανελλόπουλος το γνωρίζει πολύ καλά και μας παραδίδει ένα αναγνωστικό διαμάντι.

 

1/6/2022

Γ. Μ. Βαρδαβάς

Ο εφιάλτης του παροντισμού

Σχολιάστε

[Για το βιβλίο του Πέτρου Θεοδωρίδη Όνειρα, εφιάλτες, φαντασιώσεις – Η αίσθηση του χρόνου στις αρχές του 21ου αιώνα]

 

 

[Δημοσιεύθηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό Φρέαρ στις 28/5/2022]

Του Γ. Μ. Βαρδαβά

Πέτρος Θεοδωρίδης, Όνειρα, εφιάλτες, φαντασιώσεις – Η αίσθηση του χρόνου στις αρχές του 21ου αιώνα, εκδόσεις ΕΝΕΚΕΝ, Θεσσαλονίκη 2021, ISBN: 978-960-9708-58-6.

Χώρος…

Τον κατακτάμε

Ιστάμενοι, ιπτάμενοι, βυθιζόμενοι.

Χρόνος…

Μας καίει βραδυφλεγώς…Μακάρι!

Μαζί τα μαλάξαμε.

Χωρόχρονος…

Μήπως γλιτώσουμε …το φυγείν.

Αδύνατον!

Νίκος Κ. Παπαντωνάκης, Χωρό-χρονος (αδημοσίευτο)

Εννέα χρόνια μετά την Απατηλή υπόσχεση της αγάπης ο Πέτρος Θεοδωρίδης επανέρχεται με μια σειρά έξι σημαντικών δοκιμίων. Πρόκειται για στοχαστικές δοκιμές που αποτυπώνουν την εργώδη ενασχόληση του συγγραφέα με ζητήματα ακανθώδη όπως ο χρόνος, το πρόβλημα του κακού, το ολοκληρωτικό φαινόμενο και ο ναζισμός, η ρευστή νεωτερικότητα κ.α.π.

Όπως πολύ εύστοχα παρατηρεί στον Πρόλογο του βιβλίου ο Καθηγητής Ηθικής Φιλοσοφίας στο Τμήμα Πολιτικών Επιστημών του Α.Π.Θ. κ. Διονύσης Δρόσος δεν πρόκειται για «papers που θα γεμίσουν ένα βιογραφικό» αλλά για καρπό μακροχρόνιας ενδελεχούς μελέτης και γόνιμου προβληματισμού. Ο Θεοδωρίδης σε καμία περίπτωση δεν γράφει διεκπεραιωτικά. Αντιθέτως, στοχάζεται με ψυχραιμία, καθαρότητα, σαφήνεια και δίχως ίχνος έπαρσης.

Στο πρώτο δοκίμιο με τίτλο «Η αίσθηση του χρόνου στις αρχές του 21ου αιώνα» (σελ. 10-33) ο συγγραφέας καταπιάνεται με το πολυσύνθετο ζήτημα του χρόνου. Από την όλη διαπραγμάτευση καταφαίνεται ότι ο Θεοδωρίδης δεν αγνοεί την κλασική περί χρόνου ρήση του E. M. Cioran: «Αν ο Χρόνος ήταν μια περιουσία, ένα αγαθό, τότε ο θάνατος θα ήταν η χειρότερη μορφή ληστείας[1]». Εν αντιθέσει με κάποιες «οργανικές» φωνές που επίμονα υποστηρίζουν ότι «δεν έχουμε παρόν» ο συγγραφέας θεωρεί τον παροντισμό ως έκφραση της ευθραυστότητας και της ρευστότητας του χρόνου. Αναφέρει χαρακτηριστικά: «Στη σύγχρονη εποχή έχει επέλθει μία καταπιεστική συμπίεση της αίσθησης του χρόνου. Η τωρινή, “παροντική”, αγχωτική αίσθηση του χρόνου δεν υπήρξε “χρονικά” αμετάβλητη» (σελ. 10). Και παρακάτω σε άλλο σημείο ο συγγραφέας τονίζει: «Στις μέρες μας, η αίσθηση ότι βουλιάζουμε στο παρόν φτάνει στην κορύφωσή της. Από τη μία, ο χρόνος της κυκλοφορίας του κεφαλαίου: στεγανοποιημένος, μονοδιάστατος, ο χρόνος μιας ανακυκλούμενης αμνησίας. Από την άλλη, ο χρόνος της εργασίας ως ένα διαρκές άγχος για το μέλλον. Ζώνες ανεργίας, ζώνες εργασίας, η επισφάλεια γενικεύεται μαζί με την αίσθηση ενός χρόνου-ποντικοπαγίδας, χρόνου όλο και πιο λεπτού, σαν τσιγαρόχαρτο. Μια εποχή σαν τους πάγους της λίμνης έτοιμους να σπάσουν την άνοιξη. Γιατί μόνον στην εποχή μας παραμένει ως μόνη διάσταση του χρόνου, για όλους μας, η πιο λεπτή, η πιο εύθραυστη, η πιο ανύπαρκτη: το παρόν» (σελ. 32). Με άλλη αφορμή ο συγγραφέας είχε συνδέσει το φαινόμενο του παροντισμού με τις αθέλητες μνήμες: «Αν η δράση στο παρόν είναι αυτή που μας αναγκάζει να επιλέξουμε από την δεξαμενή της μνήμης, η απουσία δράσης, η ακινησία, η ανημποριά, στην όποια μας καθηλώνει το τωρινό παρόν, είναι αυτή που κάνει να αναδύονται σκόρπιες, ασυνάρτητες, αθέλητες μνήμες: να ζούμε σε ένα όνειρο, να επιστρέφουν όλα τα απωθημένα»[2].

Ο συγγραφέας αναφέρεται διεξοδικά σε τρεις τύπους κοινωνιών (παραδοσιακή, νεωτερική, σύγχρονη) και στις αντίστοιχες αντιλήψεις περί χρόνου που εκπορεύονται από αυτές. Έτσι «στην παραδοσιακή κοινωνία, η παράδοση ενείχε έναν κανονιστικό- ηθικό χαρακτήρα»  και αντιπροσώπευε όχι μόνο το «είναι» αλλά και το «δέον γενέσθαι». Παράλληλα «στις παραδοσιακές χριστιανικές και εβραϊκές αντιλήψεις της ιστορίας (…) τα γεγονότα δομούν και καθορίζουν το χρόνο» (σελ.15). Ο χρόνος στη νεωτερικότητα ήταν κατά τον συγγραφέα «αφηρημένος», «ομοιόμορφος» και «συνεχής» (σελ.16-17). Στην παραδοσιακή κοινωνία υπήρχε «αξεδιάλυτη συνύφανση παρελθόντος και μέλλοντος» ενώ στη νεωτερική κοινωνία παρελθόν, παρόν και μέλλον «διαχωρίζονται με σαφήνεια, ως τμήματα μιας διαδοχικής προοδευτικής ανέλιξης» (σελ.17). Στην εποχή μας «η οργανωμένη πλαισίωση του κοινωνικού χρόνου καταρρέει» (σελ.20). Ο συγγραφέας τεκμηριώνει την ανάλυση του επικαλούμενος τα πορίσματα διαπρεπών στοχαστών (G. Agamben, M. Postone, C. Taylor, C. Lasch, Z. Bauman, U. Beck κ.α.).

Στο δεύτερο δοκίμιο του βιβλίου με τίτλο «Όνειρα, εφιάλτες, φαντασιώσεις» (σελ. 34-53) ο συγγραφέας κάνει μια αναδρομή στις αντιλήψεις περί ονείρων από τον Πορφύριο και τον Αρτεμίδωρο μέχρι την ψυχανάλυση, τον Φουκώ, τον Λακάν και τον Ζίζεκ. Σε άλλη συνάφεια ο Θεοδωρίδης έχει γράψει τα εξής καίρια: «Ονειρεύτηκα ότι έβλεπα έναν εφιάλτη. Ξύπνησα μέσα στο όνειρο ξανά και ξανά. Αυτός ήταν ο εφιάλτης: η επανάληψη[3]».

Στο τρίτο, εξαιρετικά ενδιαφέρον, δοκίμιο με τίτλο «Μπρέχτ και ναζισμός -Τρόμος, αθλιότητα και όνειρα στο Γ’ Ράιχ» (σελ. 54-65) ο Θεοδωρίδης εξετάζει εκ παραλλήλου τα βιβλία: α) Μπ. Μπρεχτ, Τρόμος και αθλιότητα του Τρίτου Ράιχ, β) Ch. Beradt, Τα όνειρα στο Τρίτο Ράιχ, γ) Π. Φρίτσε, Ζωή και θάνατος στο Τρίτο Ράιχ. Με την παράλληλη ανάγνωση των παραπάνω βιβλίων ο συγγραφέας επιχειρεί να περιγράψει τους μετασχηματισμούς της γερμανικής κοινωνίας εξαιτίας του ναζισμού. Η περιγραφή στιγμιοτύπων από τα μονόπρακτα του Μπρεχτ σε συνδυασμό με τα όνειρα απλών ανθρώπων της διπλανής πόρτας και της εν γένει καθημερινότητας τους αναδεικνύουν τον βαθμό επίδρασης του ναζισμού σε ολόκληρο το φάσμα της γερμανικής κοινωνίας. Παράλληλα φέρνουν στο προσκήνιο την, κατά Χ. Άρεντ, κοινοτοπία του κακού: «Ο ναζισμός δεν είναι μια ακραία ιδεολογία αλλά μάλλον η υπερβολή της μεσότητας, η μετριότητα, η εξουσία της κοινοτοπίας» (σελ.55)

Στο τέταρτο δοκίμιο με θέμα «Οι Γνωστικοί και το πρόβλημα του κακού» (σελ.66-83) ο συγγραφέας προβαίνει σε μια ανατομία του γνωστικισμού. Αναφερόμενος στις θέσεις του Θ. Λίποβατς ο Θεοδωρίδης επισημαίνει ότι αυτό που κυριαρχεί στη Γνώση είναι «το μίσος ενάντια στον Άλλον» (σελ.82), ενώ παράλληλα επισημαίνει την μυστικιστική πτυχή της: «(…) η Γνώση ευνοεί πάντα ένα κλίμα μυστηρίου και μυστικισμού, για το οποίο ιδιαιτέρως πρόσφορες είναι οι περίοδοι πολιτισμικής, πολιτικής, κοινωνικής και ψυχικής κρίσης κι ανασφάλειας, κατά τις οποίες ορισμένα άτομα (…) είναι ευάλωτα και ικανοποιεί την ανάγκη της φυγής από την ανυπόφορη υπαρκτή πραγματικότητα» (σελ.79).

Στο δοκίμιο «Ο θαυμαστός καινούργιος μετανεωτερικός κόσμος» (σελ. 84-93) αναδύεται η ρευστότητα και η δυστοπία των καιρών μας με αφορμή το κλασικό έργο του Χάξλεϊ. Παραθέτουμε ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα (σελ. 91): «Σήμερα, “μπορούμε να είμαστε ερωτευμένοι χωρίς να ερωτευτούμε”. Ο Έρωτας εξημερώνεται, θετικοποιείται και γίνεται μια βολική φόρμουλα κατανάλωσης. Ο σκοπός είναι να αποφευχθεί οποιοδήποτε τραύμα». Ο συγγραφέας συμπεραίνει ότι από τον Θαυμαστό καινούργιο κόσμο «απωθείται ο έρωτας (όχι το σεξ, ούτε η πορνογραφία), ο πόνος και ο θάνατος, ακριβώς όπως και σήμερα. Και γιατί τότε επιστρέφει διαρκώς ο έρωτας, η λύπη, ο πόνος και ο θάνατος; Μα γιατί απλούστατα το απωθημένο πάντα επιστρέφει» (σελ.93).

Ο τόμος κλείνει με το δοκίμιο «Η πανδημία ως μεταφορά» (σελ. 94-102). Ο Θεοδωρίδης καθηλώνει τον αναγνώστη με την πρωτοτυπία της σκέψης του και την ευαισθησία του. Η αυθεντικότητα, η υπαρξιακή δυναμική, η λεπτότητα, ο πλουραλισμός και η αντικειμενικότητα χαρακτηρίζουν τα δοκίμια της συλλογής.

Η νέα σειρά δοκιμίων του Πέτρου Θεοδωρίδη αξίζει την προσοχή κάθε φιλέρευνου αναγνώστη.

Ηράκλειο, 18-19 Μαΐου 2022


[1] E.M.Cioran, Στοχασμοί, εκδόσεις Εξάντας, Αθήνα 2010, σελ. 362.

[2]Πέτρος Π. Θεοδωρίδης, «Παροντισμός και αθέλητες μνήμες», βλ. στο ιστολόγιο του συγγραφέα: http://nosferatos.blogspot.com/2015/10/blog-post_31.html, ανάρτηση στις 12/10/2015 (τελευταία πρόσβαση: 18/5/2022).

[3]Πέτρος Π. Θεοδωρίδης, «Ο εφιάλτης», βλ. στο ιστολόγιο του συγγραφέα: http://nosferatos.blogspot.com/2015/10/blog-post_19.html, ανάρτηση στις 7/10/2015 (τελευταία πρόσβαση: 19/5/2022)

Περί λογοτεχνίας

Σχολιάστε

φωτογραφία: Γ. Μ. Βαρδαβάς

Προτιμώ η λογοτεχνία να αποτυπώνει ένα οπτιμισμό γλυκύ παρά μια ανυπόφορη θανατίλα.

 

Γ.Μ.Β.

6/5/2022

[πηγή]

Εκδήλωση για τον Η. Χ. Παπαδημητρακόπουλο με αφορμή την επανέκδοση των βιβλίων του από τις εκδόσεις «Κίχλη» την Πέμπτη 19/5/2022 στις 19:00 στην Αθήνα

Σχολιάστε

Αλλόκοτο

Σχολιάστε

φωτογραφία: Λουκάς Βασιλικός / https://lukasvasilikos.com

 

Στη Μαργαρίτα

Η γραφικότητα κάποιες φορές είναι απαράμιλλη. Το άκαιρον κάποιων πράξεων παραχρήμα δύναται να λάβει το μανδύα του ακύρου. Πασχαλιάτικα μια κυρία έκρινε σκόπιμο να κάνει ασκήσεις γιόγκα σε ένα λιόφυτο. Ουδέν το μεμπτόν εκ πρώτης όψεως. Το θέαμα ωστόσο ήταν λίαν σουρεαλιστικό, αλλόκοτο και γκροτέσκο από μόνο του.
Έτυχε να περάσω από κει πηγαίνοντας τα παιδιά μια βόλτα με το καρότσι. Έριξα μια αδιάφορη ματιά. Η ασκουμένη σταμάτησε για λίγο και μας κοίταξε με ένα ενοχικό βλέμμα. Θυμήθηκα τη ρήση του Λετς: «Μοναξιά, πόσο πυκνοκατοικημένη είσαι;».
Λίγο πιο πάνω μια παρέα άκουγε το Here I go again. Στο καπάκι ακούστηκε στη διαπασών το Welcome to the jungle. Ένα πεταμένο γάντι στο δρόμο λειτουργούσε παρελκυστικά σε σχέση με τις μυρωδιές της ημέρας που αναδύονταν ομοθυμαδόν σε όλες τις γειτονιές.
«Τα πράγματα ως προς το νόημα τους είναι πολύ απλά», σκέφτηκα. «Εμείς οι άνθρωποι τα κάνουμε δύσκολα μερικές φορές». Μια υλακή επίμονη μου θύμισε μια ουσιάτη φράση που λέγεται ακόμη στην Κρήτη: «Το πλούτος απού έχω εγώ, είναι οι φίλοι».

Ηράκλειο, Πάσχα 2022

Γ.Μ.Βαρδαβάς

 

[πηγή]

Δύο μικρά

Σχολιάστε

φωτογραφία: Λουκάς Βασιλικός / https://lukasvasilikos.com/

[Δημοσιεύθηκαν στο ηλεκτρονικό περιοδικό Φρέαρ στις 23/4/2022]

ΑΔΡΑΝΕΙΑ

Τούτη ἡ διάκριση ταλανίζει τὴ σκέψη: ἄλλη ἡ ἀδράνεια τοῦ κόσμου καὶ ἄλλη τοῦ ἀνθρώπου. Ἡ δεύτερη εἶναι ἀνεπίτρεπτη, ἡ πρώτη ἀκαταγώνιστη.

Ἡράκλειο, 17.4.2022

***

SOMEWHERE

Τὸ ἀναπάντεχο ἔκπληξης διττῆς
στὰ ἴα ὀφείλεται
καὶ στὸ ἐπιτακτικὸ «πᾶμε» τῶν παιδιῶν.

Ἡράκλειο, 16.4.2022

Γ. Μ. Βαρδαβᾶς

 

[πηγή]

Πέτρος Π. Θεοδωρίδης, Θα έχω υπάρξει

Σχολιάστε

Πέτρος Π. Θεοδωρίδης, Θα έχω υπάρξει – Ποιήματα που γράφτηκαν εν θερμώ στο διαδίκτυο, Θεσσαλονίκη 2022, ISBN: 978-960-92448-1-7.

 

Θα έχω υπάρξει

Του Ιωάννη Ξενίδη

Aν δώσεις στους ανθρώπους αντικείμενα καθημερινής χρήσης θα ξέρουν πώς να τα χειριστούν και τι μπορούν να πετύχουν με αυτά! Αν αντιθέτως τους δωρίζεις ακριβές έννοιες όπως αγάπη, πόνος, μνήμη, ψευδαίσθηση και χρόνος, απλά θα κοιτούν και θα νιώθουν αμήχανοι! Ο Πέτρος Θεοδωρίδης με τα βιβλία, την πολύχρονη διδασκαλία στα σχολεία και τις πλούσιες παρεμβάσεις στα ιστολόγια και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κάνει αυτήν την γενναιόδωρη χειρονομία των πιο ακριβών του σκέψεων και συναισθημάτων!

Τα «ποιήματα που γράφτηκαν εν θερμώ» διατηρούν την πρωτογενή τους ορμή, επειδή δεν επιδέχονται καμιά αναβολή και δευτερογενή επεξεργασία. Ο Χρόνος κυλάει ανάποδα. Υπάρχει μια πιεστική ανάγκη για επιστροφή στις παιδικές μνήμες που είναι γεμάτες από αισθήσεις που η ενηλικίωση δεν πρόλαβε να διαγράψει! Μπορεί οι φιλίες, οι ιδεολογίες, οι έρωτες, τα λάθη και τα πάθη να ξεθωριάζουν σαν «φευγαλέες εικόνες», ωστόσο υπάρχει κάτι που παραμένει αναλλοίωτο στην κρύπτη της παιδικής ηλικίας! Δεν απομακρυνόμαστε ποτέ απ’ αυτήν και είναι το όνειρο η «αρτηρία του ασυνειδήτου» που μας καθοδηγεί προς αυτές τις μνήμες της παιδικής ηλικίας. Εκεί ξεχειλίζουν οι «φαντασιώσεις της αιώνιας νεότητας». Εκεί όλα έχουν συμβεί ως ένα οριστικό παρελθόν! Δυστυχώς, το πραγματικό του θανάτου παραμονεύει. Η αιωνιότητα προς τα πίσω είναι ολισθηρή, επειδή μέσα μας υπάρχει μια  «μαύρη τρύπα» (ιδέα που απασχολεί συχνά τον Πέτρο Θεοδωρίδη) και απορροφά όλο το φως της διαφυγής προς τις απαρχές της παιδικής ηλικίας, εκεί όπου βιώναμε τα παραμύθια, τα νανουρίσματα και τα αγγίγματα.

Παντού είναι στημένες οι παγίδες της μαύρης τρύπας! Οι έντονες διαψεύσεις στην διαπάλη των ιδεών της πολιτικής, αυτοί που πληγώσαμε ή μας πρόδωσαν, οι αχάριστοι και οι ποταποί, όλα εμφανίζονται από το πουθενά για να δείξουν ότι η επιστροφή δεν είναι ένας απλός «περίπατος αναψυχής».

Καλούμαστε, όπως λέει το πολύ δυνατό ποίημα της συλλογής, σε ένα τελετουργικό αποχαιρετισμού. Το βόλεμα, η αυστηρή τήρηση των κανόνων, οι ασκήσεις ακριβείας και η εκμάθηση μιας αναπνοής που έχει μάθει μόνο στην λειτουργία της εκπνοής, είναι όλα αυτά που πρέπει να προσπεράσουμε ή να αποχωριστούμε, για να επιστρέψουμε ανάλαφροι στις πρωταρχικές εγγραφές της μνήμης μας! «Ποδοπατούν τον χρόνο μας», διαβάζουμε στο ίδιο ποίημα, αλλά εμείς «θα έχουμε υπάρξει» μέσα σ’ αυτήν την βαρβαρότητα και από την καλή και από την ανάποδη.

[πηγή]

***

Την ποιητική συλλογή  Θα έχω υπάρξει του Πέτρου Π. Θεοδωρίδη μπορείτε να την βρείτε στα βιβλιοπωλεία «Το Κεντρί» (Δ. Γούναρη 32, Θεσσαλονίκη) και «Ακυβέρνητες Πολιτείες» (Αλ. Σβώλου 28, Θεσσαλονίκη). Εναλλακτικά, μπορείτε να τη διαβάσετε στην παρακάτω διεύθυνση:

https://heyzine.com/flip-book/d4c5cabace.html

 

Πασχαλινή λίστα (2022)

3 Σχόλια

Σε αναγνωστική προτεραιότητα κατά την πασχαλινή περίοδο έχουμε τα παρακάτω βιβλία:

 

  • Κυριάκος Μαργαρίτης, Κρόνακα (Ίκαρος)

 

 

 

 

Ἀλέξανδρος Ἴσαρης, Προπαντὸς ὅταν ἡ Κρήτη

Σχολιάστε

Ἀλέξανδρος Ἴσαρης, Ἐγὼ ἕνας ξένος: Ποιήματα 1967-2011, ἐκδόσεις Κίχλη, Ἀθήνα 2013, 978-618-5004-12-5.


Ἀλέξανδρος Ἴσαρης

Προπαντὸς ὅταν ἡ Κρήτη

 

Προπαντὸς ὅταν ἡ Κρήτη

Σπαρταράει στὸ λαιμό μου

Τὸ στῆθος μου ἀνοίγει

Ἀπὸ κλαδιὰ βερικοκιᾶς·

Χύνονται μύρα μασχάλης

Ἀλλοτινῆς· ὅταν ἡ Κρήτη

Τριγυρίζει στὸ λαρύγγι μου

Οὔτε μιὰ λέξη δὲν μπορῶ νὰ πῶ

Τόσο τὰ χέρια μου παγώνουν

Τόσο κάθεσαι ἀνάμεσα

Στοὺς  Ἁι-Γιώργηδες

Καὶ δὲν μ’ ἀφήνεις.

[Ἀπὸ τὴν συλλογή Ὅμιλος φίλων θαλάσσης (1976)]

Ἀλέξανδρος Ἴσαρης, Ἐγὼ ἕνας ξένος: Ποιήματα 1967-2011, ἐκδόσεις Κίχλη, Ἀθήνα 2013, σελ. 26.

Δημήτρης Αγγελής, Στάλκερ

Σχολιάστε

Δημήτρης Αγγελής, Πάντα βρέχει στο κεφάλι του σκύλου, εκδόσεις Πόλις, Αθήνα 2022, ISBN: 978-960-435-788-8.

ΣΤΑΛΚΕΡ

Παντοῦ ὑπάρχει ἕνα ὑπόλοιπο νύχτας κι ἐγώ συμβαίνει πάλι νά κυνηγῶ μέ τό δίχτυ τόν ἄνεμο. Ἀπό τήν πυκνή βλάστηση ξεφυτρώνουν σταυροί, κάτω ἀπό τό ἐπίμονο ψιχάλισμα σκουριάζουν αὐτοκίνητα καί σιδηροτροχιές. “Ὑπάρχει ἕνα μέρος πού πρέπει νά πᾶμε”, μοῦ λές. “Θά ‘ρθοῦν ξανά γιορτές μετά τόν ἀφανισμό”, μοῦ λές. “Ἀκόμα κι ὁ ἄσωτος θά ἐπιστρέψει, ἡ αἰωνιότητα τοῦ Ρεμπώ θά ξανατρέξει γυμνή μές στά δάση, ὅμως ἐσύ θά εἶσαι πάντα ἐρωτευμένος μέ τό λάθος κορίτσι”.

Παντοῦ λοιπόν ὑπάρχει ἕνα ὑπόλοιπο νύχτας. Καί κοντά στό φεγγάρι, κάποια βράδια τοῦ Αὐγούστου, μπορεῖς νά δεῖς νά περνᾶ ἕνα λεωφορεῖο γεμάτο λυπημένους ὀπαδούς τῆς Γιουγκοπλάστικα.

Δημήτρης Αγγελής, Πάντα βρέχει στο κεφάλι του σκύλου, εκδόσεις Πόλις, Αθήνα 2022, σελ. 40.

Αργύρης Χιόνης, Η φωνή της σιωπής

Σχολιάστε

Αργύρης Χιόνης, Η φωνή της σιωπής, εκδόσεις Νεφέλη, 4η έκδοση, Αθήνα 2019, ISBN: 978-960-211-789-7.
Εφτά μικρά ποιήματα
(…)
VI
Δεν είμαι τίποτα
Είμαι αέρας στο στόμα σου
Είμαι μόνο
Η πιθανότητα μιας λέξης
Με προφέρεις και υπάρχω
[Από τη συλλογή Λεκτικά τοπία (1983)]
Αργύρης Χιόνης, Η φωνή της σιωπής, εκδόσεις Νεφέλη, 4η έκδοση, Αθήνα 2019,σελ.228.

Ἀπελευθέρωση

Σχολιάστε

φωτογραφία: Λουκάς Βασιλικός / https://lukasvasilikos.com

[Δημοσιεύθηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό Φρέαρ στις 14/3/2022]

Darling, stop confusing me
With your wishful thinking

Björk, Play Dead

Βυθισμένος στίς ἀτέρμονες σκέψεις του περίμενε ὑπομονετικὰ τὴν ἀπελευθέρωση ἀπὸ τὸν βραχνὰ τοῦ φόβου.

«Ἐλευθερία εἶναι αὐτή, μπορεῖ καὶ νὰ ἀργήσει λίγο ἤ μήπως, πάλι, ὄχι;», ἀναρωτήθηκε. Ὥσπου, αἴφνης, συνειδητοποίησε ὅτι ὅλα ἦταν θέμα μιᾶς γραμμῆς.

Παράδοξον ἀλλὰ ἀληθινόν: ἀνεπαύθη ὑπαρξιακῶς τὴν πέμπτη ἡμέρα ἀντὶ τῆς ἀναμενομένης ἑβδόμης.

 

Ἡράκλειο, 10 Μαρτίου 2022

Γ. Μ. Βαρδαβᾶς

[πηγή]

Ένας αφορισμός του Πέτρου Π. Θεοδωρίδη

Σχολιάστε

φωτογραφία: Λουκάς Βασιλικός  / https://lukasvasilikos.com

Υπάρχει κάτι στην απόγνωση που την κάνει να μοιάζει πολύ με την αγάπη.

Νικήτας Σινιόσογλου, [Περί αναμνήσεων]

Σχολιάστε

Νικήτας Σινιόσογλου,  Ο καρπός της ασθενείας μου: Δοκίμιο με σάρκα και οστάεκδόσεις Κίχλη, Αθήνα 2021, ISBN: 978-618-5461-29-4.

 

Οἱ ἀναμνήσεις συστήνονται εὐθαρσῶς ὡς ὁ σωσίας τοῦ συμβάντος. Ἡ ἀξιοπιστία τους μοιάζει ἀδιαφιλονίκητη, ἀρχικά. Κατόπιν ξεθωριάζουν, ὥσπου καταντοῦν ἕνα ἀπείκασμα ποὺ δὲν ξέρουμε τί σημαίνει, οὔτε τί νὰ τὸ κάνουμε. Ὑποθέτουμε πὼς σαρκώνεται μαζί μας πιά. Οὕτως ἤ ἄλλως ἕνας ἄνθρωπος δὲν εἶναι αὐτὸ ποὺ νομίζουμε, καὶ πιθανότατα δὲν ὑπῆρξε ποτὲ αὐτὸ ποὺ θυμόμαστε.

Νικήτας Σινιόσογλου,  Ο καρπός της ασθενείας μου: Δοκίμιο με σάρκα και οστάεκδόσεις Κίχλη, Αθήνα 2021,σελ. 282.

***

Δείτε και:

Νικήτας Σινιόσογλου, Ο καρπός της ασθενείας μου (δυο αποσπάσματα και δυο αφορισμοί)

Γ. Σεφέρης, Έξι νύχτες στην Ακρόπολη

Σχολιάστε

Γιώργος Σεφέρης, Έξι νύχτες στην Ακρόπολη, εκδόσεις Ερμής, ζ’ ανατύπωση, Αθήνα 1998

 

Ἄκουσα σήμερα ἀπὸ ἕναν πρόσφυγα τοῦτο: Βγῆκαν κυνηγημένοι σ’ ἕνα ἑλληνικὸ νησί. Μαγαζιά, σπίτια, πόρτες, παράθυρα, ἔκλεισαν ὅλα μονομιᾶς. Αὐτὸς μὲ τὴν γυναίκα του μέσα στὸ κοπάδι. Τὸ μωρὸ ἕξι μέρες νὰ τραφεῖ· ἔκλαιγε, χαλνοῦσε τὸν κόσμο. Ἡ γυναίκα παρακαλοῦσε γιὰ νερό. Τέλος ἀπὸ ἕνα σπίτι τῆς ἀποκρίθηκαν: «ἕνα φράγκο τὸ ποτήρι». Καὶ ὁ πατέρας συνεχίζει: «Τί νὰ κάνω, κύρ-Στράτη, ἔφτυσα μέσα στὸ στόμα τοῦ παιδιοῦ μου γιὰ νὰ τὸ ξεδιψάσω».

Γιώργος Σεφέρης, Έξι νύχτες στην Ακρόπολη, εκδόσεις Ερμής, ζ’ ανατύπωση, Αθήνα 1998, σελ.15.

Τίτος Πατρίκιος, Μονιμότητες

Σχολιάστε

Τίτος Πατρίκιος, Ποιήματα Β΄: 1959-2017, εκδόσεις Κίχλη, Αθήνα 2018, ISBN: 978-618-5004-68-2.

ΜΟΝΙΜΟΤΗΤΕΣ

Τὸ θέλουμε δὲν τὸ θέλουμε

πάντοτε κάποιον ἀδικοῦμε

καὶ ἡ χειρότερη ἀδικία

εἶναι μονίμως ἡ ἀθέλητη.

[Ἀπὸ τὴν ποιητικὴ συλλογὴ Ἡ νέα χάραξη (2007)]

Τίτος Πατρίκιος, Ποιήματα Β΄: 1959-2017, εκδόσεις Κίχλη, Αθήνα 2018, σελ. 445.

Τίτος Πατρίκιος, Ποινή

Σχολιάστε

Τίτος Πατρίκιος, Ποιήματα Α’ : 1943-1959, εκδόσεις Κίχλη, Αθήνα 2017, ISBN: 978-618-5004-62-0.

ΠΟΙΝΗ

Κάθε ποὺ θέλω νὰ τιμωρήσω τὸν ἑαυτό μου

λιγοστεύω τὶς φορὲς ποὺ σὲ κοιτάω.

[Ἀπὸ τὴν ποιητικὴ συλλογὴ Χρόνια τῆς πέτρας (1953-1954)]

Τίτος Πατρίκιος, Ποιήματα Α’ : 1943-1959, εκδόσεις Κίχλη, Αθήνα 2017, σελ. 194.

Μνήμη J. Derrida

Σχολιάστε

φωτογραφία: Λουκάς Βασιλικός / https://lukasvasilikos.com

[Δημοσιεύθηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό Φρέαρ στις 6/2/2022]

– Ποιὸς εἶναι ὁ λόγος τοῦ λόγου [1] ;

– Ὁ λόγος τοῦ λόγου εἶναι καὶ δὲν εἶναι. Λέει κάπου ο S. Kierkegaard ότι «τὸ πῶς τῆς ἀλήθειας εἶναι ἀκριβῶς ἡ ἀλήθεια» [2] .

– Καὶ τὶ εἶναι ἡ ἀλήθεια;

– Τὸ «τί» τῆς ἀληθείας παραμένει ἄγνωστο ὅπως καὶ τὸ ἀπροϋπόθετο τῆς φιλοξενίας [3] .

– Γιατὶ ἀπροϋπόθετο;

– Διότι στὴ φιλοξενία «ἀγκαλιάζεις χωρὶς νὰ ἀγκαλιάζεις» [4] .

– Αὐτὸ δὲν εἶναι ὀξύμωρο;

– Ὄχι, διότι ἡ ἑτερότητα εἶναι ἡ ἀναπνοὴ τοῦ εἶναι.

Ἡράκλειο, 3 Φεβρουαρίου 2022

Γ. Μ. Βαρδαβᾶς

Σημειώσεις

1. Βλ. Μ. Π. Μπέγζος, Δοκίμια φιλοσοφίας τῆς θρησκείας. Μεταμοντερνισμὸς καὶ ἐσχατολογία, ἐκδόσεις Γρηγόρη, β’ ἔκδοση, Ἀθήνα 1991, σελ. 55.

2. Τὸ ἀναφέρει ἡ Ἄν Ντυφουρμαντὲλ στὸ βιβλίο Ἡ Ἄν Ντυφουρμαντὲλ προσκαλεῖ τὸν Ζὰκ Ντερριντὰ νὰ ἀπαντήσει περὶ φιλοξενίας, μετάφραση: Βαγγέλης Μπιτσώρης, ἐκδόσεις Έκκρεμές, Ἀθήνα 2006, σελ. 26. Πρβλ. καὶ ὅ.π., σελ. 199, σημ. 3.

3. Βλ. ὅ.π., σελ. 95.

4. Βλ. ὅ.π., σελ. 157.

[πηγή]

Older Entries

Αρέσει σε %d bloggers: