Ιβάν Γκόλ, Είσαι το βλέμμα…

Σχολιάστε

Ιβάν Γκόλ, Ποιήματα 1920-1950, μετάφραση: Ε. Χ. Γονατάς, εκδ. Στιγμή, Αθήνα 2003.

b79839

 

ΕΙΣΑΙ ΤΟ ΒΛΕΜΜΑ…

Εἶσαι τὸ βλέμμα ποὺ μὲ περιμένει ἀπὸ τὰ βάθη τῶν αἰώνων

ἡ ἀγράμπελη μὲ μάτια χωρὶς βλέφαρα

ποὺ μὲ παραμονεύει κάθε ἄνοιξη

Εἶσαι ἡ πέτρα ποὺ κείτεται

στὸ δρόμο μου ἀπ’ τοὺς πανάρχαιους χρόνους

στραμμένη πάντα, πάντα πρὸς τὸν ἐρχομό μου

ποὺ χάνεται στὸ δειλινό

Εἶσαι ἡ αἰὠνια κοιλάδα

που’ ναι ἁπλωμένη περιμένοντας –

πότ’ ἐπὶ  τέλους θὰ βουλιάξει τὸ βουνὸ μὲς στὰ λιμνάνθεμα!

Ιβάν Γκόλ, Ποιήματα 1920-1950, μετάφραση: Ε. Χ. Γονατάς, εκδ. Στιγμή, Αθήνα 2003, σελ. 238.

Advertisements

Δημοσθένης Κούρτοβικ, Αντιλεξικό νεοελληνικής χρηστομάθειας

Σχολιάστε

Δημοσθένης ΚούρτοβικΑντιλεξικό νεοελληνικής χρηστομάθειας, εκδόσεις Νεφέλη, Αθήνα 1994, ISBN 960-211-189-5.

b23499

Απόσπασμα από το λήμμα «Ελλάδα»: 

Ένας ακμαίος πολιτισμός αντιλαμβάνεται έγκαιρα τα προβλήματα του και βρίσκει λύσεις τους. Ένας παρακμασμένος τ’ αντιλαμβάνεται, αλλά δεν μπορεί να τα λύσει. Ένας καθυστερημένος ούτε τα λύνει ούτε τ’ αντιλαμβάνεται. Στην Ελλάδα σχεδόν όλοι μιλούν σαν ν’ ανήκουν στην πρώτη περίπτωση, σκέφτονται σαν ν’ ανήκουν στη δεύτερη και συμπεριφέρονται σαν ν’ ανήκουν στην τρίτη.

*

Το πιο  ασυγχώρητο αμάρτημα στην Ελλάδα είναι να λες φανερά αυτό που όλοι σκέφτονται κρυφά.

Δημοσθένης ΚούρτοβικΑντιλεξικό νεοελληνικής χρηστομάθειας, εκδόσεις Νεφέλη, Αθήνα 1994,σελ.40 (απόσπασμα)

Maurice Blanchot, Ο τελευταίος άνθρωπος

Σχολιάστε

b21587

 

Maurice Blanchot, Ο τελευταίος άνθρωπος, μετάφραση: Δημήτρης Δημητριάδης, εκδ. Άγρα, Αθήνα 1994,ISBN 960-325-096-1.

 

Ι
[…] Όταν τον σκέφτομαι, ξέρω ότι ακόμη δεν τον σκέφτομαι. Αναμονή, εγγύτητα και άποπτον της αναμονής, αύξηση που μας κάνει ελάχιστους, καταφάνεια που θωπεύεται μέσα μας και θωπεύει εκεί μέσα την χίμαιρα.
Όχι απών: περιβαλλόμενος από απουσία, περιβάλλοντας μας με το αίσθημα της απουσίας του. […]

Maurice Blanchot, Ο τελευταίος άνθρωπος, μετάφραση: Δημήτρης Δημητριάδης, εκδ. Άγρα, Αθήνα 1994, σελ.58.

[πηγή]

ΙΙ

[…] Γιατί  δεν θέλεις να με σκεφτείς; Είναι αδυναμία, αδιαφορία, βούληση τυφλή; Μήπως είσαι απ’ τη μια πλευρά κι εγώ από την άλλη; Μήπως και οι δυο είμαστε η ίδια σκέψη, εξ ίσου σοβαρή, μοναχική και ακίνητη, που αυτή η αποχωρισμένη ταυτότητα απωθεί για πάντα την μία απ’ την άλλη, ξένες για να μη συγχωνευτούν και για να διατηρήσουν την ισότητα της ισορροπίας; Μήπως είσαι μες στη νύχτα η σκέψη ότι είμαι μες στην άλλη νύχτα;

Μήπως μόνη εσύ μιλάς, μου θέτεις όλες αυτές τις ερωτήσεις στις οποίες δεν αποκρίνομαι παρά με μια σιωπή που δεν αποκρίνεται; Μήπως είσαι πάντα σοβαρή αλλοτινή σκέψη της οποίας έχω προηγηθεί; […]

Maurice Blanchot, Ο τελευταίος άνθρωπος, μετάφραση: Δημήτρης Δημητριάδης, εκδ. Άγρα, Αθήνα 1994, σελ. 134-135.

Πρόδρομος Χ. Μάρκογλου, Πρωί με τη δροσούλα

Σχολιάστε

b160009

 

Πρόδρομος Χ. Μάρκογλου, Πάροδος Μοναστηρίου, εκδόσεις Στιγμή, Αθήνα 1989.

ΠΡΩΙ ΜΕ ΤΗ ΔΡΟΣΟΥΛΑ

Πρωί
Κι ακόμη σφυρίζουν όνειρα της νύχτας
Αναπνέω βαθιά το καυσαέριο
Καθώς μ’ αρπάζει λεωφορείο για τη δουλειά
Ένα κήτος με καταπίνει
Κι αφού από στάση σε στάση αποτυχαίνει
Να με χωνέψει
Τέλος

         Κάπου κοντά στο τέλος
Με ξερνά
Υποκειμενικά ανένδοτο
Ώριμο ν’ αναλάβω την καθημερινή μου
Εργασία
Δηλαδή να σας ληστεύω υπέρ τρίτων
Πρόδρομος Χ. Μάρκογλου, Πάροδος Μοναστηρίου, εκδόσεις Στιγμή, Αθήνα 1989, σελ. 7.
πηγή: Φούμαρα

Emily Dickinson, [A word is dead]

Σχολιάστε

b186435

Emily DickinsonΕπειδή δεν άντεχα να ζήσω φωναχτά: Ποιήματα και επιστολέςμετάφραση: Λιάνα Σακελλίου, Άρτεμις Γρίβα, Φρόσω Μαντά, εκδ. Gutenberg, Αθήνα 2013, ISBN 978-960-01-1542-0.

A word is dead, when it is said

Some say-

I Say it just begins to live

That day

1862

***

Ἡ λέξη σβήνει, ὅταν ἀφήνει

Τὰ χείλη, λὲν πολλοὶ-

Ἐγὼ λέω πὼς τότε μονάχα

Ἔρχεται στὴ ζωή

Emily DickinsonΕπειδή δεν άντεχα να ζήσω φωναχτά: Ποιήματα και επιστολέςμετάφραση: Λιάνα Σακελλίου, Άρτεμις Γρίβα, Φρόσω Μαντά, εκδ. Gutenberg, Αθήνα 2013, σελ. 154-155.

Πέτρος Θεοδωρίδης, Ακόμα και η Αριάδνη ήταν ψέμα

Σχολιάστε

ariadni

Του Δήμου Χλωπτσιούδη

Πέτρος Θεοδωρίδης, Ακόμα και η Αριάδνη ήταν ψέμα, επιμέλεια: Δήμος Χλωπτσιούδης, εκδόσεις τοβιβλίο , Θεσσαλονίκη 2014, ISBN:  978-618-81129-7-1.

Η ποίηση είναι ένας πειραματισμός. Η Τέχνη η ίδια είναι πειραματισμός. Έχει τις δικές της νόρμες, το δικό της κέντρισμα στο συναίσθημα αδιαφορώντας για τη συμβατική καθημερινότητα. Αν κλείσουμε την ποίηση στην καθημερινότητα και την επανάληψη, τότε απλά έχουμε μια άλλη υποκουλτούρα και έναν ιδιότυπο λαϊκισμό. Και από τούτη την επανάληψη καταφέρνει ακόμη μία φορά να (μας) δραπετεύσει με τη νέα του συλλογή ο Πέτρος Θεοδωρίδης.

Μετά την πρώτη του εμφάνιση με το «Όταν συναντηθούμε ξανά»(εκδόσεις τοβιβλίο, 2014), η νέα συλλογή φέρνει στην επιφάνεια μια σειρά ενδόμυχων αγωνιών. Η συλλογή κυκλοφόρησε πρόσφατα –πρωτίστως στο διαδίκτυο- υπό τον τίτλο «Ακόμα και η Αριάδνη ήταν ψέμα» (εκδόσεις τοβιβλίο). Πρόκειται για μία συλλογή στην οποία κυριαρχεί το στοιχείο των υπαρξιακών αναζητήσεων.

Ομοιοκατάληκτα ή ελεύθερα, πεζολογικά ή στιχουργικά, ο Θεοδωρίδης εκφράζει μεστός συναισθημάτων όλο το φάσμα των υπαρξιακών και κοινωνικών ανησυχιών. Με την ίδια ικανότητα ποιεί έμμετρα δίστιχα ή τετράστιχα (μέχρι και σονέτο) και σε ελεύθερο στίχο ή πεζά.

Οι αναμνήσεις συνδέονται με το παρόν, η κοινωνική δυσφορία αγκαλιάζει τον ερωτισμό και το αποκαλυπτικό στοιχείο τη μοναξιά. Οι πολιτικές ανησυχίες -συμβολικές ή άμεσα εμφανείς- αγγίζουν το υπαρξιακό. Η πολιτική και η κοινωνία, άλλωστε, αποτελούν ζωτικό στοιχείο της συγγραφικής δραστηριότητας του Θεοδωρίδη. Ψυχρά πολιτικά σχόλια ή εμπλουτισμένα με ισχυρές δόσεις ειρωνείας αποκαλύπτουν τις αγωνίες του. Άλλοτε, με στίχους (ομοιοκατάληκτους ή ελεύθερους), άλλοτε με πεζολογική κυριαρχία στην έκφραση, σατιρίζει, προκαλεί, παρατηρεί.

Το μεταφυσικό και το θρησκευτικό στοιχείο στο λόγο του γίνονται ένα μέσο έκφρασης ακριβώς αυτών των κοινωνικών και υπαρξιακών αγωνιών του. Η θρησκευτική  (και ιδιαίτερα η εσχατολογική λαϊκή)  παράδοση αποτελεί την πρώτη ύλη για τη δημιουργία μιας ενότητας που θα στέκονταν και αυτόνομα μέσα στη συλλογή. Ωστόσο, αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της γιατί ακριβώς υποστηρίζει -υπό μία άλλη οπτική, με άλλη έμπνευση και με διαφορετική γραφή- το υπαρξιακό υπόστρωμα της συλλογής.

Όλη αυτή η ενότητα αποδίδεται εκφραστικά με πεζό λόγο. Με ποιητικές διατυπώσεις και μακροσκελή λόγο, το σύνολο τούτο διακρίνεται από τις πιο λυρικές συνθέσεις αλλά και από τα άλλα πεζά της συλλογής. Με έναν χαρακτήρα αποκαλυπτικό συνδέεται ο ποιητικός λόγος με την πρόζα και ο λυρισμός με την εσχατολογία και την υπαρξιακή αναζήτηση.

Μια άλλη αυτόνομη -θα λέγαμε- ακολουθία  είναι τα υπαρξιακά ποιητικά πεζά που θα τιτλοφορούσαμε με το ρήμα «είμαστε», από την πρώτη λέξη με την οποία ξεκινούν όλα τους. Πρόκειται για συνθέσεις με πεζολογικά χαρακτηριστικά. Έντονο εδώ είναι το συναίσθημα της απογοήτευσης και της απαισιοδοξίας, της αναζήτησης απαντήσεων για τον Άνθρωπο.

Η μοναξιά, οι σχέσεις των ανθρώπων, ο έρωτας και ο πολιτικός συμβολισμός διακρίνονται στον ποιητικό λόγο του Θεοδωρίδη. Ο πειραματισμός στη μορφή και τη γραφή υποδηλοί την ανάγκη πολλαπλής έκφρασης αυτών των αγωνιών. Δεν ικανοποιείται από κάποια εκφραστική σταθερά, αλλά επιλέγει την ποικιλία θεματικών και εξωτερίκευσης.

Σε τούτη τη βάση συνθέτει αξιοποιώντας την κοινωνική εμπειρία, τη θρησκευτική και την αρχαιοελληνική παράδοση και τη νεώτερη παγκόσμια λογοτεχνική διδαχή. Από το Θησέα μέχρι το Σατανά, από το μυθιστορηματικό κόμη του Ντράκουλ (Δράκουλα) ως τον Ντόριαν Γκρέυ και το Μόμπυ Ντικ και την ανούσια σαρκική επαφή μέχρι τον εθνολαϊκισμό.

Το υπαρξιακό στοιχείο, έντονο στη γενιά της Μεταπολίτευσης, σήμερα πια φαντάζει τόσο επίκαιρο. Με τούτη τη συλλογή συνδέεται ποιητικά η γενιά της Μεταπολίτευσης με τη νεώτερη γενιά της κρίσης. Μοιάζει λες και οι ανησυχίες και οι φόβοι της προηγούμενης γενιάς να επανέρχονται -επικαιροποιημένες- στις νέες συνθήκες. Η μελαγχολική εικόνα του παρελθόντος (υπό το βάρος των κοινωνικών και πολιτικών περιστάσεων της εποχής), επανέρχεται λόγω των ιδιαίτερων σύγχρονων συνθηκών εμπλουτισμένο από τις νέες εξελίξεις.

 ***

Τη συλλογή ποιημάτων του Π. Θεοδωρίδη  Ακόμα και η Αριάδνη ήταν ψέμα» μπορείτε να την «κατεβάσετε» ελεύθερα από εδώ ή να τη διαβάσετε online εδώ.

 

 

[πηγή]

Ένα επίκαιρο quiz: Σε ποιόν ανήκει η φράση»φοβάμαι πως κάποιοι Ευρωπαίοι ερεθίζονται πολύ περισσότερο απ’ τους φόρους παρά απ’ τα γυναικεία εσώρουχα»;

2 Σχόλια

ευρωπαιοι-πολιτες

Σε ποιόν ανήκει η φράση «φοβάμαι πως κάποιοι Ευρωπαίοι ερεθίζονται πολύ περισσότερο απ’ τους φόρους παρά απ’ τα γυναικεία εσώρουχα«;

 

Περιμένουμε τις απαντήσεις σας στα σχόλια.

***

[update] :  Η απάντηση βρίσκεται σε αυτό το βιβλίο:

b191841

 

Η φράση ανήκει στον Ανδρέα Ανδριανόπουλο και δημοσιεύεται στη σελ. 54 του βιβλίου Ένας διάλογος για την εθνική ταυτότητα και την κρίση, εκδόσεις Ροές, Αθήνα 2013.

Αρέσει σε %d bloggers: