ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ, ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΤΑΥΡΑΚΑΚΗΣ, Λαϊκισμός, Αντιλαϊκισμός και Κρίση, εκδόσεις Νεφέλη

2 Σχόλια

σσ

Νικόλας Σεβαστάκης, Γιάννης Σταυρακάκης, Λαϊκισμός, Αντιλαϊκισμός και Κρίση, εκδόσεις Νεφέλη, Αθήνα 2012, ISBN 978-960-504-046-8.

Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου:

Το θέμα αυτής της μελέτης είναι συγκεκριμένο: η συγκρότηση του σημερινού αντιλαϊκιστικού λόγου. Σε αυτόν τον λόγο, η αυτόματη σχεδόν διάγνωση (κάποιου είδους) λαϊκισμού συνυπάρχει με ευρύτερες αξιώσεις για την ερμηνεία της κρίσης και των αιτίων της. Σε όλες όμως τις περιπτώσεις, ο αντιλαϊκιστικός λόγος ενεργοποιεί μια βασική αφετηριακή πεποίθηση: ότι ο λαϊκισμός, και ιδιαίτερα ένας αριστερόστροφος ή προοδευτικός/αντιστασιακός λαϊκισμός, συνιστά εδώ και καιρό τον κύριο στρατηγικό εχθρό κάθε έλλογης πολιτικής, κάθε μεταρρυθμιστικής αγαθής βούλησης. […] Ο αντιλαϊκιστικός λόγος διεκδικεί πια με τη μεγαλύτερη ένταση το μονοπώλιο της ορθής χρήσης του δημόσιου λόγου και της πρακτικής πολιτικής φρόνησης. Εκδηλώνεται συγχρόνως ως η αυταπόδεικτη αλήθεια του πραγματικού, των όρων ύπαρξης και συγκρότησης της πραγματικής ζωής απέναντι στις «ονειροβασίες» των αντιπάλων του. […] Η κυρίαρχη πολιτική κλίση του σημερινού αντιλαϊκισμού είναι ένας ολιγαρχικός ελιτισμός σε απόκλιση από τον πυρήνα αξιών μιας φιλελεύθερης και κοινωνικής δημοκρατίας.
(Νικόλας Σεβαστάκης)

Η διαμάχη λαϊκισμού-αντιλαϊκισμού αναδύεται πλέον σε αξονική διαιρετική τομή της ελληνικής δημόσιας σφαίρας. Από τη μία, όπως ήταν αναμενόμενο, τα αιτήματα των κοινωνικών στρωμάτων και των πολιτών που βιώνουν τη βίαιη καθοδική κοινωνική κινητικότητα σταδιακά συντάσσονται μεταξύ τους σε ένα διεκδικητικό πλαίσιο που αντιπαραθέτει τον «λαό» στις εγχώριες και ευρωπαϊκές πολιτικές και οικονομικές ελίτ. Από την άλλη, όπως δεν ήταν το ίδιο αναμενόμενο, ανίκανες και απρόθυμες να οικειοποιηθούν παραγωγικά και να μετουσιώσουν το «λαϊκό», οι εν λόγω ελίτ επιχειρούν να το απωθήσουν ανάγοντάς το στο σύστοιχό του «λαϊκιστικό», στο οποίο βολικά φορτώνουν κάθε κακοδαιμονία. […] Το κρίσιμο ερώτημα είναι μάλλον το εξής: πώς είναι δυνατόν να καλλιεργηθεί ένας υπεύθυνος λαϊκός-δημοκρατικός πόλος – ένας υπεύθυνος, δημοκρατικός λαϊκισμός; […] Πρόκειται για ένα στοίχημα ανοιχτό, μιας και ο δεσμός ανάμεσα στα λαϊκά-δημοκρατικά αιτήματα και τον φορέα, το πολιτικό υποκείμενο, που θα κατορθώσει να αναλάβει την αντιπροσώπευσή τους είναι αμφίδρομος, χαρακτηρίζεται από πλαστικότητα. Ο πολιτικός φορέας κατασκευάζει, επινοεί εκείνο που συγχρόνως αντιπροσωπεύει· προσφέρει στον «λαό» μορφή και προσανατολισμό.
(Γιάννης Σταυρακάκης)

Δείτε και:

Advertisements

Ο Γιάννης Σταυρακάκης για τη Μεταδημοκρατία

3 Σχόλια

Γιάννης ΣταυρακάκηςΗ Λακανική αριστεράΨυχανάλυση, θεωρία, πολιτική,μετάφραση: Αλέξανδρος Κιουπκιολής, εκδ. Σαββάλας, Αθήνα 2012, ISBN 978-960-449-952-6.

Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου:

Τα τελευταία χρόνια η ψυχανάλυση -ιδίως η λακανική θεωρία- αναγνωρίζεται όλο και περισσότερο ως σημείο αναφοράς για τον αναπροσανατολισμό τόσο της πολιτικής θεωρίας όσο και της πολιτικής ανάλυσης. Αξιοσημείωτο είναι, μάλιστα, το γεγονός ότι μείζονες πολιτικοί στοχαστές της αριστεράς προσεγγίζουν με αυξανόμενο ενδιαφέρον το έργο του Ζακ Λακάν. Αναδύεται έτσι ένας νέος θεωρητικός και πολιτικός ορίζοντας. «Η Λακανική αριστερά», που ήδη κυκλοφορεί στα αγγλικά και τα ισπανικά, είναι το πρώτο βιβλίο που καταπιάνεται ενδελεχώς με τον αναδυόμενο αυτόν θεωρητικό προσανατολισμό και διερευνά συστηματικά τις συνέπειές του για την εμπειρική κοινωνική και πολιτική ανάλυση:

– Χαρτογραφεί με εύληπτο τρόπο το πεδίο της λακανικής αριστεράς.
– Εξετάζει τα σημεία σύγκλισης και απόκλισης στο έργο των κυριότερων στοχαστών που δραστηριοποιούνται στο πεδίο αλλά και στην περιφέρειά του, συμπεριλαμβανομένων των Ζίζεκ, Λακλάου, Μπαντιού και Καστοριάδη.
– Αξιολογεί κριτικά τα επιχειρήματά τους όσον αφορά την κοινωνική κατασκευή και το πολιτικό, το συναίσθημα και το λόγο, την ηθική και πολιτική αλλαγή, την αρνητικότητα και τη θετικότητα.

Προσεγγίζοντας την προβληματική του συναισθήματος και της συγκίνησης μέσα από την κομβική λακανική έννοια της «απόλαυσης», η Λακανική αριστερά περιλαμβάνει συνθετικές αναλύσεις της πολιτικής εξουσίας και αυθεντίας, της εθνικής και ευρωπαϊκής ταυτότητας, του καταναλωτισμού και της κουλτούρας της διαφήμισης, της καλπάζουσας αποδημοκρατικοποίησης και της μεταδημοκρατίας. Απευθύνεται σε όλους όσοι, σε εποχές κρίσης, ενδιαφέρονται για το ρόλο της ψυχανάλυσης στην ανανέωση της κοινωνικής και πολιτικής θεωρίας, της κριτικής πολιτικής ανάλυσης και της δημοκρατικής πολιτικής πράξης.

***

Απόσπασμα από το 8ο κεφάλαιο του βιβλίου («Η Μεταδημοκρατική τάση»):

[…] Σύμφωνα με το σχήμα του [Ζ. Ρανσιέρ], η μεταδημοκρατία ενέχει: » το παράδοξο ότι, στο όνομα της δημοκρατίας, αποδίδεται έμφαση στη συναινετική πρακτική της εξάλειψης της δημοκρατικής δράσης. Μεταδημοκρατία είναι η κυβερνητική πρακτική και η εννοιολογική νομιμοποίηση μιας δημοκρατίας μετά το δήμο, μιας δημοκρατίας που έχει εξαλείψει την εμφάνιση, την παραγνώριση και τη διαφωνία του λαού και ανάγεται έτσι αποκλειστικά στο αμοιβαίο παιχνίδι κρατικών μηχανισμών και συνδυασμών κοινωνικών ενεργειών και συμφερόντων «.

Αυτή η διάγνωση συμφωνεί με τις κοινωνιολογικές παρατηρήσεις του Κόλιν Κράουτς : ενώ η τυπική διάσταση των δημοκρατικών θεσμών διατηρείται λίγο πολύ αμετάβλητη, η πολιτική και η διακυβέρνηση περνούν σταδιακά στον έλεγχο προνομιούχων ομάδων με έναν τρόπο που θυμίζει προδημοκρατικούς καιρούς[…]

Γιάννης ΣταυρακάκηςΗ Λακανική αριστεράΨυχανάλυση, θεωρία, πολιτική, μετάφραση: Αλέξανδρος Κιουπκιολήςεκδ. Σαββάλας, Αθήνα 2012, σελ. 307-308 (αποσπάσματα).

Διαβάστε επίσης:

Υπάρχει Λακανική Αριστερά; (απόσπασμα από την εισαγωγή του βιβλίου) [Red Notebook]

ΠΕΤΡΟΣ ΘΕΟΔΩΡΙΔΗΣ,  Η λακανική αριστερά (περιοδικό Ένεκεν, τεύχος 23, Ιανουάριος-Μάρτιος 2012)

Η.Καραβόλιας: Βιβλιοκριτική «Λακανική Αριστερά του Γ.Σταυρακάκη» /αναδημοσίευση απο το LLS minor [Η ΣΠΗΛΙΑ ΤΟΥ ΝΟΣΦΕΡΑΤΟΥ]

Αρέσει σε %d bloggers: